Bể thủy sinh có lọc làm gợn mặt nước, nhiều cây khoẻ và số cá vừa phải thường không cần sủi oxy vào ban ngày, vì cây quang hợp nhả oxy khi đèn sáng. Nhưng ban đêm cây ngừng quang hợp và cũng tiêu thụ oxy, nên bể đông cá, bể nóng hoặc bể mặt nước lặng rất nên bật sủi vào ban đêm. Bể có bơm CO2 thì tắt sủi khi đèn sáng để không làm thoát CO2, bật lại khi tắt đèn. Nếu thấy cá tụ sát mặt nước đớp khí thì bật sủi ngay.
| Tình trạng bể | Có cần sủi không | Ghi chú |
|---|---|---|
| Có lọc gợn mặt nước, cây nhiều, cá ít | Thường không cần | Theo dõi cá lúc sáng sớm |
| Có bơm CO2 | Tắt khi đèn sáng, bật khi tắt đèn | Sủi ban ngày làm thoát CO2 |
| Cá đông, cá lớn như cá vàng | Nên bật | Cá vàng cần nhiều oxy |
| Trời nóng, nước trên 30 độ | Nên bật | Nước nóng giữ ít oxy |
| Đang dùng thuốc trị bệnh | Nên bật | Nhiều thuốc làm giảm oxy |
| Cá đớp khí trên mặt nước | Bật ngay | Kiểm tra thêm amoniac |
| Bể betta, cá có mê lộ | Không bắt buộc | Betta lên mặt nước lấy khí trời |
Oxy trong bể thủy sinh đến từ đâu
Qua mặt nước. Oxy từ không khí hoà vào nước ở bề mặt. Mặt nước càng gợn, trao đổi khí càng tốt. Bọt sủi oxy giúp chủ yếu là do làm mặt nước chuyển động, chứ phần oxy hoà trực tiếp từ bọt khí không nhiều.
Từ cây. Cây thủy sinh quang hợp khi có ánh sáng, nhả oxy vào nước. Bể có CO2 và đèn mạnh có thể thấy lá nhả bọt oxy li ti.
Oxy mất đi do: cá thở, vi sinh trong lọc và nền phân huỷ chất thải, cây hô hấp ban đêm, và nhiệt độ cao làm nước giữ ít oxy hơn.
Vì sao bể có CO2 không nên sủi ban ngày
Bể thủy sinh bơm CO2 để cây có đủ carbon mọc nhanh. Sủi oxy làm mặt nước khuấy động mạnh, CO2 thoát ra ngoài không khí nhanh hơn, lãng phí bình và cây thiếu CO2. Người chơi thủy sinh thường làm như sau:
- CO2 bật trước đèn khoảng 1 tiếng, tắt trước khi tắt đèn.
- Sủi oxy tắt khi đèn sáng, bật khi tắt đèn và chạy qua đêm.
- Dùng ổ cắm hẹn giờ để tự động hoá.
Cách này giúp ban đêm cá có đủ oxy và ban ngày cây có đủ CO2.
Dấu hiệu bể thiếu oxy
- Cá tụ sát mặt nước đớp khí, nhất là lúc sáng sớm trước khi đèn bật.
- Cá thở nhanh, mang phập phồng.
- Tép bò lên cao, bám sát mặt nước hoặc leo ra ngoài.
- Cá lờ đờ, bỏ ăn vào buổi sáng, đỡ hơn vào buổi chiều.
Thiếu oxy vào sáng sớm là dấu hiệu điển hình, vì qua cả đêm cá, vi sinh và cây đều dùng oxy mà không có nguồn bổ sung từ quang hợp.
Cách tăng oxy cho bể thủy sinh
- Chỉnh đầu ra của lọc hướng lên để làm gợn mặt nước. Với lọc thùng, có thể dùng ống ra dạng có khe hút khí hoặc đưa đầu ra sát mặt nước.
- Bật sủi oxy ban đêm bằng máy sủi và quả sủi nhỏ, có van một chiều để nước không chảy ngược khi mất điện.
- Dọn váng mặt nước. Váng dầu và protein ngăn trao đổi khí. Dùng bộ lọc váng hoặc đặt tờ giấy ăn lên mặt nước rồi nhấc ra.
- Giảm nhiệt độ khi trời nóng. Dùng quạt thổi mặt nước hoặc điều hoà phòng.
- Giảm số cá nếu bể quá đông.
- Hút đáy, vệ sinh lọc định kỳ để giảm lượng chất hữu cơ tiêu thụ oxy.
- Không để bèo phủ kín mặt nước. Để trống ít nhất một phần mặt nước.
Khi nào nhất định phải có sủi
- Mất điện lọc lâu, có máy sủi chạy pin dự phòng là tốt.
- Đang dùng thuốc trị bệnh cá.
- Bể nuôi cá vàng, cá koi trong nhà.
- Mùa hè nóng, bể đặt nơi nắng hoặc phòng không điều hoà.
- Vừa thả nhiều cá mới.
Câu hỏi thường gặp
Bể thủy sinh mini có cần sủi oxy không?
Bể mini có lọc treo hoặc lọc vách làm gợn mặt nước, ít cá thì thường không cần. Nếu bể không lọc, nuôi nhiều cá hoặc đặt nơi nóng thì nên có sủi nhỏ chạy ban đêm.
Cá guppy có cần oxy không?
Guppy cần oxy như mọi loài cá nhưng không đòi hỏi cao. Bể có lọc gợn mặt nước, mật độ vừa phải là đủ. Bể đông guppy hoặc trời nóng thì nên bật sủi.
Bể thủy sinh có cần sủi oxy 24/24 không?
Không cần với đa số bể thủy sinh. Bể có CO2 chỉ nên sủi khi tắt đèn. Bể không CO2 có thể sủi 24/24 nếu muốn, nhưng sẽ làm giảm lượng CO2 tự nhiên cây dùng được.
Bể thủy sinh bị sủi bọt trên mặt nước là sao?
Bọt không tan trên mặt nước thường do chất hữu cơ nhiều, nước mới setup hoặc thức ăn thừa. Hút đáy, thay một phần nước và giảm lượng cho ăn. Bọt nhỏ ở góc bể betta có thể là tổ bọt của betta đực, không phải vấn đề.